Thomas Kunst

Modernisme deel 1

De lesinhoud

Stacks Image 150

Les 1: Introductie Modernisme

Opdracht: Beeld van de tijd

  1. Verdeel de klas in 5 groepen.
  2. Elke groep kiest 1 van de 5 aspecten uit het vak hieronder.
  3. Betrek het aspect op de tijdsperiode.
  4. Leg het aspect uit, gebruik daarvoor afbeeldingen en tekst.
  5. Leg uit hoe je dit aspect terug ziet in de kunst
  6. Maak van de informatie 1 A4-tje.
  7. Geef het geheel toepasselijk vorm.
  8. Print het uit en lever het de volgende les in.
  1. Mode
  2. Propaganda
  3. Maatschappij
  4. Politiek
  5. Techniek

Les 2: Jugendstil/Art Deco

Opdracht: Maak een glossy over lijn
  1. Verdeel de klas in 3 groepen.
  2. Elke groep kiest 1 van de 3 aspecten van licht uit het vak hiernaast.
  3. Leg het aspect uit in tekst en beeld, gebruik daarvoor afbeeldingen uit de Jugendstil en Art Deco.
  4. Laat duidelijk het verschil zien in het toepassen van lijn tussen de twee stromingen.
  5. Maak van de informatie 1 A4.
  6. Geef het geheel toepasselijk vorm.
  1. Lijnsoort
  2. Lijnfunctie
  3. Lijnwerking

Les 3: Expressionisme

Opdracht: Hoe wordt gevoel uitgebeeld?
Bij het expressionisme staat het innerlijk beleven het gevoel van de kunstenaar centraal. Hoe is het gevoel door de tijden heen verbeeld, en als het innerlijk beleven van de kunstenaar centraal staat, levert dat ook intenser werk op?
Hieronder zijn vier verschillende vergelijkingen tussen een expressionistisch schilderij en een schilderij gebaseerd op academische traditie. Kies een van de vergelijkingen en analyseer die op de volgende punten.

Kleurgebruik
Wat is het verschil in kleurgebruik?
Welke invloed heeft het kleurgebruik op de beleving van het verhaal?
Vorm
In hoe verre is hier sprake van abstrahering?
Wat voor effect heeft de ruimtewerking op het verhaal van het schilderij?
Penseelvoering
Op welke manier is het schilderij geschilderd?
Welke betekenis geeft de wijze van penseelvoering aan het schilderij?
Ruimte
Op welke manier wordt er ruimte gesuggereerd?
Welke invloed heeft dat op de beleving van het schilderij?
Conclusie
Welke effect heeft de subjectieve beleving( gevoelswaarde en onderbewuste) van de kunstenaar op zijn schilderij?
Geeft een expressionistisch schilderij een diepere beleving of niet. Licht je antwoord toe.
Stacks Image 768
Stacks Image 770
Stacks Image 772
Stacks Image 774

Les 4: Kubisme

Opdracht: Niet meer een raam naar de werkelijkheid

  1. Neem minimaal 5 portret foto's mee van 1 persoon
  • De foto's zijn geprint
  • Op A4
  • De foto's zijn beeldvullend
  • Elke foto heeft een ander perspectief

  1. Neem minimaal 3 verschillende materialen mee
  2. Maak van de 5 foto's en de 3 materialen een Kubistisch portret
  3. Zorg dat het portret wel echt lijkt maar geen illusie van diepte heeft
  4. Gebruik de vormgevingskenmerken van het Kubisme

Les 5: Futurisme

Opdracht: Examenvragen maken

Vragen bij afbeelding 1 en 2.

In de twintigste eeuw wordt de stad op allerlei nieuwe manieren verbeeld. Op afbeelding 1 zie je een schilderij uit 1911 van de Italiaanse kunstenaar Umberto Boccioni. Drie vrouwen kijken vanaf hun balkon naar een open plek in de stad waar gebouwd wordt.

Boccioni laat de beschouwer deel uitmaken van de voorstelling.
2p 1. Noem twee manieren waarop hij dat doet in het schilderij op afbeelding 1.

Bekijk afbeelding 1.
Het schilderij heeft als titel: Het lawaai van de straat dringt het huis binnen.
2p 2. Noem twee manieren waarop door middel van de vormgeving lawaai wordt opgeroepen.

2p 3. Geef aan tot welke stroming het werk op afbeelding 11 gerekend moet worden. Leg daarna uit in welk opzicht de voorstelling van het schilderij goed aansluit bij de ideeën van die stroming.

Op afbeelding 2 zie je een Straatscène in Berlijn uit 1913 van de Duitse schilder Ernst Ludwig Kirchner. Hij was evenals Boccioni gefascineerd door de grote stad. Berlijn was in die tijd een opkomende wereldstad, vergelijkbaar met Londen en Parijs.

Kirchner roept hier de spanning op van het stadse nachtleven.
1p 4. Geef aan hoe dat blijkt uit de voorstelling van afbeelding 2.

Kirchner vond dat je een moderne stad niet ‘letterlijk’ weer kon geven. “De kleuren en vormen veranderen alleen al door de duizenden gekleurde lichten. Bovendien is het opwindend om dit alles te zien en dat vraagt om een andere manier van uitdrukken. Het gaat erom de innerlijke beleving vorm te geven.”

Bekijk afbeelding 2.
Dat Kirchner vooral zijn ‘innerlijke beleving’ van de stad belangrijk vond, is bijvoorbeeld te zien aan zijn kleurgebruik. De felle kleurcontrasten werken expressief en maken het schilderij heftig.
3p 5. Bespreek nog drie andere aspecten van de vormgeving waaruit je kunt afleiden dat hij ‘een innerlijke beleving’ wilde weergeven. Geef ook aan welk effect door elk aspect ontstaat.
Stacks Image 781
Stacks Image 783
Afbeelding 1
Afbeelding 2

De antwoorden

Vraag 1maximumscore 2
twee van de volgende antwoorden:
− De vrouw op de voorgrond staat met de rug naar de beschouwer toe, waardoor je over haar schouder meekijkt naar de stad. − Door de afsnijding aan de onderkant lijkt het of je zelf dicht bij haar staat (op het balkon of in de deuropening).
− De fragmentarische vormgeving met meerdere perspectieven trekt de beschouwer het beeld in.

Vraag 2 maximumscore 2
twee van de volgende antwoorden:
− De stad is opvallend kleurig met veel verschillende kleuren die met elkaar contrasteren.
− Veel verschillende richtingen maken de compositie onrustig.
− Er is sprake van een ritme van vormen (steigers, ramen).
− De vormen zijn scherp / hoekig en/of gefragmenteerd waardoor een dynamisch geheel ontstaat.

Vraag 3 maximumscore 2
• het futurisme 1
• voorstelling (het antwoord moet de volgende strekking hebben): Lawaai en/of bouwactiviteiten maken deel uit van het moderne leven en de vooruitgang die door de futuristen werd verheerlijkt 1

Vraag 4 maximumscore 1
Het antwoord moet de volgende strekking hebben (één van de volgende):
− Mondaine / opgedirkte dames (van lichte zeden) met opvallende hoeden / kleding flaneren tussen heren in donkere pakken. − De gezichtsuitdrukkingen dragen bij aan de spanning: bijvoorbeeld de ‘harde’ blik van de vrouw op de man die zich afwendt.

Vraag 5 maximumscore 3
drie van de volgende antwoorden:
− Hij geeft de figuren gedeformeerd weer of hij schildert scherpe of hoekige vormen (in plaats van naturalistische figuren), waardoor een kil / liefdeloos effect ontstaat.
− Hij hanteert een zichtbare, enigszins grove penseelstreek waardoor het geheel ‘nerveus’ of weinig verfijnd aandoet.
− Het beeldvlak is helemaal gevuld met figuren en/of scherpe vormen, waardoor de compositie onrustig of hectisch aandoet.
− Er is nauwelijks ruimtelijkheid: de figuren zijn tamelijk vlak en/of opeengepakt, waardoor een sfeer ontstaat van beklemming en/of onrust.

Les 6: De Stijl

Opdracht: Aanbod gestuurd (aantekeningen maken) Ook is er tijd om vragen te stellen voor de toets en examenvragen af te maken.

Les 7: Constructivisme

Opdracht: KB schema over lijn
Maak de opdracht in het schema hieronder met behulp van het kunstanalyse model.
Stacks Image 810